Aydın’ın Kuşadası ilçesinde son bir hafta içinde meydana gelen üzücü olaylar, deniz ekosisteminin hassasiyetini bir kez daha gözler önüne serdi. Kuşadası kıyılarında art arda üç deniz kaplumbağasının ölü bulunması, hem bölge halkını hem de çevre örgütlerini harekete geçirdi. Ekosistemi Koruma ve Doğa Sevenler Derneği (EKODOSD) tarafından yapılan ilk incelemeler, bu trajedinin ardında yatan olası nedenlere ışık tuttu.
Kuşadası Kıyılarında Artan Deniz Kaplumbağası Ölümleri Endişe Veriyor
Kuşadası’nın temiz ve turkuaz sularında son yedi gün içinde üç değerli deniz canlısı hayatını kaybetti. Bu kayıplardan biri yeşil deniz kaplumbağası türüne aitken, diğer ikisi ise nesli tehlike altındaki Caretta Caretta (İribaşlı Deniz Kaplumbağası) olarak belirlendi. EKODOSD’nin bildirdiğine göre, ölü kaplumbağalardan ikisi sahile vurmuş halde bulundu. Üçüncü kaplumbağanın cansız bedeni ise Kuşadası Sahil Güvenlik ekiplerinin başarılı bir operasyonuyla denizden çıkarıldı. Bu durum, deniz kaplumbağası ölümlerinin münferit bir olay olmadığını ve dikkatli bir inceleme gerektirdiğini gösteriyor.
Olası Nedenler ve İlk Bulgular
Yapılan ön otopsi ve incelemeler sonucunda, ölen deniz kaplumbağaları üzerinde herhangi bir darp izi veya dış yaralanma tespit edilmedi. Bu bulgular, kaplumbağaların ölümünün fiziksel bir saldırıdan ziyade, balıkçılık faaliyetleri sırasında meydana gelen ‘hedef dışı av’ olabileceği ihtimalini güçlendirdi. Özellikle büyük ticari balıkçı teknelerinin kullandığı trol ve gırgır ağlarına takılan deniz kaplumbağalarının, nefes almak için su yüzeyine çıkamamaları nedeniyle boğularak hayatlarını kaybettikleri düşünülüyor. Bu tür olaylar, deniz ekosisteminde istenmeyen sonuçlara yol açarak biyoçeşitliliği tehdit ediyor.
Deniz Kaplumbağalarının Yaşam Alanlarını Koruma Çağrısı
EKODOSD Başkanı Bahattin Sürücü, Kuşadası’ndaki deniz kaplumbağası ölümlerinin nedenlerine ilişkin önemli açıklamalarda bulundu. Sürücü, deniz kaplumbağalarının ölüm nedenleri arasında en sık karşılaşılanların başında büyük balıkçı teknelerinin ağları geldiğini belirtti. Bunun yanı sıra, denize atılan plastik ve naylon atıkların deniz anaları sanılarak yutulması ve sürat teknelerinin çarpması gibi etkenlerin de bu canlıların yaşamını tehdit ettiğini vurguladı. Sürücü, denizlerin bu nadir canlılar için hayati bir yaşam alanı olduğunu hatırlatarak, denizcilikle uğraşanların ve kıyı bölgelerinde yaşayanların daha duyarlı olması gerektiğini söyledi. Plastik atıkların denize atılmaması ve teknelerin süratlerini azaltarak kaplumbağaların su yüzeyinde çarpılmasını önlemek gibi basit önlemlerin büyük fark yaratabileceğini ekledi.
Bilimsel Çalışmalar ve Popülasyonun Geleceği
Ölen deniz kaplumbağalarından alınan ölçü, doku ve keratin örnekleri, DNA analizi yapılmak üzere Adnan Menderes Üniversitesi (ADÜ) Fen Edebiyat Fakültesi Biyoloji Bölümü öğretim üyesi Prof. Dr. Oğuz Türkozan’a gönderildi. Yapılan incelemelerde, Caretta Caretta türlerinden birinin dişi olduğu, Sahil Güvenlik ekiplerince denizden çıkarılan diğer kaplumbağanın ise 122 cm boyunda yetişkin bir erkek olduğu tespit edildi. Prof. Dr. Türkozan, özellikle erkek bir Caretta Caretta’nın ölmesinin popülasyonun genetik çeşitliliği ve geleceği açısından üzücü olduğunu belirtti. Türkozan, erkek bireylerin çiftleşme dönemlerinde genetik çeşitliliği artırmada önemli rol oynadığını, aynı zamanda iklim değişikliği nedeniyle gelecekte dişi ağırlıklı bir popülasyon beklendiği bir dönemde, bu erkek bireyin kaybının popülasyonun devamlılığı açısından kritik önem taşıdığını vurguladı. Bu deniz kaplumbağası ölümlerinin ardındaki nedenlerin aydınlatılması ve önleyici tedbirlerin alınması, bu değerli canlıların geleceği için büyük önem arz ediyor.
